Archive:Pl PL/OFedorze
From FedoraProject
| Fedora Overview |
| File:Pl PL OFedorze WikiGraphics/Fedora_Design.png |
| Table of Contents |
Treść:
Wolność: Czym jest Fedora?
System operacyjny, zbiór projektów i sposób myślenia.
Czym jest Fedora? Template:PolishDict/Fedora
Systemem operacyjnym jest Fedora Core. Wychodzi około dwa razy w roku. Jest całkowicie darmowa i naszym zadaniem jest, by to się nie zmieniało. Jest świetnym połączeniem najlepszego i najnowszego oprogramowania, jakie istnieje w świecie wolnego oprogramowania.
Projekty, do których możesz się przyłączyć są dostępny tutaj: http://fedoraproject.org/wiki/HelpWanted
Naszym mottem jest: robić to, co dobre. Dla nas oznacza to dostarczanie wolnego i otwartego oprogramowania, łatwo rozprowadzalnego, nieobciążonego patentami i bezpłatnego.
Wolność: korzystaj z ogg, a nie mp3
Dlaczego Fedora nie odtwarza plików mp3?
Dlaczego mp3 to standard? Bo jest lepszy od wszystkich innych formatów?
Nie. mp3 jest standardem, gdyż jego twórcy nałożyli na niego szereg licencji, by zachęcić do jego rozprowadzania. Następnie zaczęli oni wprowadzać w życie swoje patenty, w sposób agresywny i restrykcyjny.
Darmowe i otwarte kodeki takie jak rodzina Ogg są lepsze i nieobciążane patentami. Nigdy nie były i nigdy nie będą. Właśnie dlatego wspieramy Ogg Vorbis jako format kompresji stratnej, a FLAC - bezstratnej do plików audio, Speex do mowy, a Ogg Theora do plików video.
Ci, którzy upierają się przy używaniu mp3 zapewne nie będą mieli problemu z dowiedzeniem się jak pobrać odtwarzacze tych plików. Jednakże my wolimy zmieniać świat, aniżeli zgadzać się z nim.
Wolność: Zarząd projektu Fedora
Zarząd projektu Fedora jest złożony z członków społeczności Fedory zarówno tych związanych, jak i niezwiązanych z Red Hatem. Zarząd określa ogólny kierunek Fedory, więź pomiędzy Red Hatem i społecznością, a także uprawnia społeczność do wspomagania Fedory w nowy i niezwykły sposób. Najważniejsze ustalenie zarządu jes takie, że Fedora zawsze pozostanie darmowa, dla każdego.
Więcej informacji:
Doskonałość: Wybór
Fedora Core jest tak zrobiona, by umożliwiać wybór. Zawiera najnowsze wersje wielu aplikacji, włączając w to środowiska graficzne GNOME i KDE. Fedora Extras, repozytorium zbudowane całkowicie przez ochotników, dostarcza tysięcy nowych pakietów i domyślnie jest gotowe do użycia.
Doskonałość: Bezpieczeństwo
Fedora jest liderem w wielu inicjatywach wyznaczających kierunek rozwoju bezpieczeństwa Linuksa. Podane poniżej cechy bezpieczeństwa zostały stworzone przez inżynierów Fedory. Ponieważ wszystkie zostały publicznie udostępnione, są one dostępne w wielu innych dystrybucjach Linuksa.
- Exec-Shield -- Exec-Shield oznacza sekcję danych jako niewykonywalną, a pamięc programu jako niezapisywalną. Powoduje także, że uruchomiony program jest umieszczany w losowych adresach pamięci. Chroni to przed całą gamą ataków opartych o przepełnienie bufora, ponieważ crackerzy nie mogą przewidzieć gdzie w pamięci znajduje się dany kawałek programu. Exec-Shield działa tylko na systemach x86.
- Position Independent Executables (PIE) -- Podobnie jak Exec-Shield pozwala na przemieszczanie się bloków pamięci w dowolnej miejsca. PIE umożliwia programiście stworzenie aplikacji, która za każdym razem uruchamiana jest w innym adresie pamięci. Crackerzy nie mogą przewidzieć, w którym miejscu aplikacja wystartuje, czyniąc bardzo trudnym, lub nawet niemożliwym, napisanie exploita.
- ELF (Executable and Linkable Format) Data Hardening -- Wprowadza zmiany do pliku, który chroni jego strukturę.
- SELinux -- SELinux został stworzony wspólnie z NSA i programistami z takich projektów jak Gentoo czy Debian. Security Enhanced Linux chroni użytkoników i procesy poprzez obserwowanie wszystkich działań w systemie, od otwarcia pliku do użycia socketu. Użytkownicy mogą pisać swoje własne polityki bezpieczeństwa SELinux w zależności od tolerancji ryzyka. Domyślnie, Fedora uruchamia się z polityką, która chroni najbardziej narażone na atak demony sieciowe. Nawet jeśli uda się przełamać zabezpieczenia, programy mają niezwykle ograniczoną swobodę działania, więc niegroźne może być nawet przejęcie konta roota.
Przykładowo, Apache jest chroniony na cztery różne sposoby. Aplikacja Apache'a - httpd, jest chronie przez PIE i Exec-Shield. Plik wykonywalny jest chroniony przez ELF hardening. Ostatecznie, SELinux sprawia, że nawet jeśli httpd zostanie złamane, może tylko dodać coś do logów, lub zmieniać zawartość specyficznych katalogów; nie ma możliwości, by wejść do katalogów domowych, czy reszty systemu.
Więcej informacji:
Doskonałość: RPM + yum
Proste i bezpieczne zarządzanie oprogramowaniem
yum jest narzędziem, które nie wymaga konfiguracji; od razu po instalacji możesz instalować i odinstalowywać oprogramowanie z Core i Extras. Możesz dodać nowe repozytoria dodając odpowiedni plik do odpowiedniego katalogu, lub instalując RPM-a, który zrobi to za Ciebie.
Operacje na pakietach są anulowane, jeśli nie można spełnić zależności. Domyślnie yum wymaga wszystkich pakietów, by najpierw zrobić test czy one mogą być zainstalowane w Twoim komputerze.
Zrobiony przez administratorów
yum jesy stworzony przez administratorów do użytku w wielkich sieciach. Zaawansowane zadania administracyjne mogą być wykonywane bardzo prosto. Przykładowo, możesz zarządzać oprogramowaniem na obrazach dysków używając argumentu installroot, a ostatnie wersje umożliwiają uruchomienie interaktywnej powłoki, by umożliwić Ci szybkie wykonywanie komend.
Dostosowywalna platforma zarządzania oprogramowaniem
Możesz tworzyć swoje własne wtyczki do yum-a w celu zwiększenia jego funkcjonalności. Zarówno wtyczki, jak i sama aplikacja są napisane w Pythonie, co czyni prostszym rozwijanie i integrowanie yum-a z innymi aplikacjami. RPM umożliwia pisanie skryptów w Perlu i Pythonie, jak również dostarcza bibliotekę dla aplikacji pisanych w C.
Więcej informacji:
Doskonałość: Anaconda
Anaconda to instalator oferujący instalację zarówno w graficznym jak i tekstowym interfejsie z bezpiecznymi ustawieniami domyślnymi, mającymi umożliwić użytkownikom zainstalowanie nowego systemu w jak najprostszy sposób. Interfejs umożliwie zaawansowane dostosowywanie opcji, by bardziej precyzyjnie kontrolować wybór pakietów, skonfigurować LVM i RAID i dołączyć do systemu sieciowe usługi zarządzania takie jak LDAP i Kerberos.
Elastyczna instalacja
Anaconda obsługuje instalację z obrazów dysków, przenośnych dysków i plików udostępnionych w sieci. Każdy serwer FTP, HTTP lub NFS może być źródłem instalacji. Możesz uruchomić Anacondę z pen-drive'a lub sieci TFTP i przeprowadzić instalację bez użycia płyt co jest idealne w przypadku laptopów i terminali sieciowych.
Automated deployment
Instalację Fedory może być częściowo, lub całkowicie zautomatyzowana za pomocą plików kickstart. Fedora zawiera narzędzie do generowania i edytowania kickstartów. Kickstarty mogą być także tworzone i modyfikowane w zwykłych edytorach tekstowych. system-config-netboot umożliwia administratorom skonfigurowanie sieciowej usługi uruchamiania, która łączy pliki kickstart i serwer plików, by przeprowadzić kompletnie zautomatyzowaną instalację przez sieć.
Więcej informacji:
Doskonałość: Systemtap and Frysk
SystemTap i frysk, stworzone i sponsorowane przez Red Hata w spółce z IBM czy Intelem, dostarcza całkowite środowisko do testowania, analizowania i poprawiania wydajności systemu. Za pomocą SystemTap deweloperzy i administratorzy mogą się głębiej przyjrzeć działającemu kernelowi. Dzięki fryskowi, deweloperzy i administratorzy mogą bezpośrednio manipulować aplikacjami, kiedy są uruchomione.
Więcej informacji
Doskonałość: Darmowa platforma Javy
Być może Java jest teraz najpopularniejszym językiem programowania na świecie. Fedora dostarcza kompletną open-sourcową platformę do tworzenia i uruchamiania aplikacji Javy. Połączenie GCJ i bibliotek Gnu Classpath zapewnia więksość funkcjonalności Javy 1.4.2 bez używania zamkniętego oprogramowania. Darmowa platforma Javy jest aktywnie rozwijana, by uzupełnić brakującą funkcjonalność i skończyć wtyczkę do przeglądarki internetowej.
Dostarczone oprogramowanie Javy zawiera środowisko programistyczne Eclipse, serwer aplikacji Tomcat, środowisko aplikacji internetowych Struts i biblioteki Jakarta Commons. Fedora Core zawiera także połączenia Java-GNOME, co umożliwia deweloperom Javy pisanie aplikacji GNOME i GTK+ w czystej Javie. Pakiety Java z Fedory są zgodne ze standardami JPackage, co oznacza, że aplikacje Javy dostarczane przez serwis jpackage.org działają tutaj bez zarzutu.
Więcej informacji:
- http://www.fedoraproject.org/wiki/JavaFAQ
- Progamming Community Index of language popularity: http://www.tiobe.com/tpci.htm
- http://osnews.com/story.php?news_id=12778 (needed?)
Doskonałość: Fedora Directory Server
Fedora Directory Server to silny, skalowalny open-sourcowy serwer przeznaczony do zarządzania wielkimi katalogami użytkowników i zasobów. Jest oparty na protokole Lightweight Directory Access Protocol (LDAP). Został on nabyty od firmy Netscaped, a "otwarty" przez Red Hata. Jest podstawą Red Hata Directory Server i jest zdolny obsługiwać dowolne korporacje.
Więcej informacji:
Doskonałość: GFS
GFS jest klastrowym systemem plików, zgodnym z POSIX. Początkowo przez firmę Sistina, GFS został nabyty i "otwarty" przez Red Hata. Aktualnie jest zintegrowany i dostępny jako część Fedory.
Więcej informacji:
Doskonałość: Xen
Wykorzystaj jak najwięcej ze swojego systemu.
Xen jest bardzo wydajnym i bezpiecznym monitorem maszyn wirtualnych. Wirtualizacja umożliwia uruchamianie wielu maszyn wirtualnych wewnątrz innego systemu operacyjnego, takiego jak Fedora. Używając jednego komputera, użytkownik może używać różnych systemów operacyjnych na każdej z maszyn wirtualnych. Długo wirtualizacja była związana tylko z produktami takimi jak VMWare, czy VirtualPC; jednakże w tych programach systemy uruchamiane jako goście miała znaczny spadek wydajności. Xen używa innej drogi; będąc zarówno hypervisorem (?) jak i platformą, Xen sprawia, że wirtualizacja wchodzi w nowy etap jakości i bezpieczeństwa.
- Dzięki używaniu zmodyfikowanych jąder, Xen ma możliwości, które pozwalają użytkownikom korzystać z wszystkich korzyści wirtualizacji, bez znaczącej utraty wydajności, często utożsamianej z wirtualizacją. Użytkownicy mogą uruchamiać system operacyjny 'gość' z prędkością niemal równą systemowi natywnemu.
- Bezpieczeństwo środowiska użytkownika może być poprawiane poprzez uruchomienie wielu usług w kompletnej izolacji, bez potrzeby zakupu dodatkowego, kosztownego sprzętu. Jeżeli serwer jest używany do uruchomienia Apache'a i serwera e-mail równocześnie, te dwie usługi mogą być odizolowane, tak, że będą niejako uruchamiane na dwóch różnych maszynach.
- Użytkownicy Xena mogą uruchamiać wiele systemów operacyjnych, wszystkie - z jednego komputera. Z Fedory mogą oczywiście być uruchamiane inne Fedory, ale również systemy takie jak FreeBSD czy NetBSD.
Więcej informacji:
- http://www.cl.cam.ac.uk/Research/SRG/netos/xen/ (Cambridge University)
Jak możesz pomóc: Triage
Dołącz do projektu Fedora Triage
Fedora rozwija się bardzo szybko i ma wielu użytkowników. Wynikiem jest pewna liczba błędów.
Niestety, często ludzie nie opisują swoich błędów zbyt dobrze. Wiele z nich jest źle wytłumaczonych, nie do powtórzenia, duplikują się, lub po prostu nie są błędami. Deweloperom sporo czasu zajmuje znalazienie które z tych błędów tak naprawdę są błędami, a które nie.
Fedora Triagers dostarczają niesamowicie ważnej usługi. Dzięki upewnianiu się, że błędy są tak naprawdę błędami, oszczędzają programistwom wiele godzin i sprawiają, że Fedora może stawać się lepsza szybciej.
Dołącz do projektu Fedora Triage na http://fedoraproject.org/wiki/BugZappers.
Jak możesz pomóc: dokumentacja
Dołącz do projektu Fedora Docs.
Zadaniem projektu Fedora Docs jest stworzenie prostej i jasnej dokumentacji dla użytkowników i programistów Fedory Core. Dłuższe dokumentacje są dostępne dla ważniejszych tematów takich jak instalacja.
Dołącz do projektu dokumentacji Fedory na http://fedoraproject.org/wiki/DocsProject/
Jak możesz pomóc: Extras
Dołącz do projektu Fedora Extras.
Na świecie istnieją ogromne zasoby wolnego oprogramowania, tworzonego każdego dnia. Zadaniem Fedora Extras jest sprawienie, by jak najwięcej z niego mogło być dostępne dla użytkowników Fedora za naciśnięciem przycisku.
Jednakże stworzenie i zarządzanie pakietami zajmuje sporo pracy. Co jest jeśli jakieś fajne oprogramowanie nie jest dostępne w postaci prostych do instalacji RPM-ów? Po prostu ktoś musi je spakietować. Tym kimś możesz równie dobrze być Ty, prawda?
Dowiedz się jak robić dobre paczki z oprogramowaniem i udostępniać Twoje ulubione aplikacji setkom z tysięcy użytkowników Fedory na świecie.
Dołącz do Fedora Extras na
http://fedoraproject.org/wiki/Extras
Jak możesz pomóc: tłumaczenie
Dołącz do zespołu tłumaczy Fedory
Fedora potrzebuje być dostępna dla użytkowników na całym świecie. Czy Fedora mówi Twoim językiem? Jeśli nie, to powinna. Możesz pomóc. Dołącz do zespołu tłumaczy na:
http://fedoraproject.org/wiki/DocsProject/Translation
Jak możesz pomóc: ambasadorzy
Zostań ambasadorem Fedory
Rób to, co my tutaj. Rozgłaszaj dobre słowo o Fedorze. Mów o jej świetności. Zachęcaj do uczestnictwa w projekcie, zachęcaj do bycia w społeczności.
Nie zapomnij słuchać reakcji innych użytkowników. Spójrz krytycznie na system i słuchaj jak krytycznie patrzą inni. Powiedz nam co działa dobrze, a co nie. Pomóż nam rozwijać projekt i zdobywać nowych użytkowników.
Pomóz Fedorze robić to, co dobre. Dołącz do nas na:
http://fedoraproject.org/wiki/Ambassadors
Jak możesz pomóc: Live CD
Dołącz do projektu Fedora Live CD
Chcesz zademonstrować siłę, technologię i użyteczność Fedory?
Chcesz zabrać Fedorę na jazdę próbną?
Chcesz poeksperymentować?
Stwórz swój własny Live CD Fedory. Użycie Live CD Fedory i narzędzia do tworzenia znajdują się na
http://fedoraproject.org/wiki/LiveCD
Dlaczego powinienem pomóc?
Twoje imię w światłach, internetowy CV i może wyjazd na FUDCon
Po pierwsze, dołącz do Fedory i niech Twoje imię pojawi się w dystrybucji.
Po drugie, jeśli już dołączyłeś do Fedory nawet nie potrzebujesz żadnego CV; po prostu powiedz potencjalnym pracodawcom, aby poszukali w Google Twojego imienia.
Po trzecie, współpracownicy Fedory otrzymują stypendia na uczestnictwo w konferencji użytkowników i deweloperów Fedory, nabliżej ich miejsca zamieszkania. Będziesz miał okazję poznać wielu 'gigantów' ruchu wolnego oprogramowania. quals.
I na koniec, będziesz się przy tym dobrze bawił. Spędzaj czas robiąc coś pożytecznego, coś co lubisz i coś co przyda się innym? Jakiej zachęty jeszcze potrzebujesz? Dołącz do nas.